Mieke (79) is ervan overtuigd dat ze niet kwamen om haar te helpen, maar om haar huis over te nemen en geleidelijk al haar bezittingen voor zichzelf te krijgen.

Op mijn negenenzeventigste verjaardag stond ik wederom alleen in mijn rustige huis in Epe, omringd door herinneringen aan een verleden vol geluk en gezelschap. De geur van verse kip en zachte citroencake vulde de keuken, als een teder aandenken aan de tijd toen mijn huis nog bruisend was van gelach, stemmen en liefde die destijds zo vanzelfsprekend leken, maar nu zo ver weg en onbereikbaar zijn geworden. Dit verhaal is zorgvuldig verteld en geïnspireerd op echte gebeurtenissen; neem alstublieft de tijd om het op uw gemak en stap voor stap helemaal tot het einde te lezen en laat de emoties en beelden langzaam tot u doordringen.

 

De zachte tikjes van de sneeuw tegen het raam leken bijna ritmisch, elke tik bracht een stille, schrijnende herinnering met zich mee: die dag dacht niemand bewust aan mij, niemand nam de moeite om iets van zich te laten horen, zelfs niet met een kort bericht of een eenvoudig gebaar. Het voelde alsof ik alleen was in de wereld, omringd door kou en stilte die mijn eenzaamheid des te meer leken te benadrukken.

Ik voelde me bijna oplossen in de leegte van mijn eigen woonkamer; alsof ik langzaam verdampte in een stilte die zwaar en kil om me heen hing, alles verstikkend wat nog houvast had kunnen bieden. Zelfs de muren leken geen echo meer te geven en staarden me levenloos aan, waardoor ik me omringd voelde door een overspoelende eenzaamheid die me deed verlangen naar een ontsnapping uit deze verstikkende stilte.

Mijn kinderen lieten die dag helemaal niets van zich horen. Geen belletje, geen berichtje – het leek alsof mijn verjaardag helemaal geen betekenis had in hun hectische levens vol afspraken, werk en verplichtingen. Het leek alsof ze niet eens wilden stilstaan bij iets kleins en menselijks zoals samen mijn verjaardag vieren.

Ik streek met mijn hand over het oude tafelkleed – het vrolijke doek met rode bloemetjes dat voorheen symbool stond voor warmte en nabijheid – alsof ik probeerde een verfrommelde herinnering recht te strijken die door de tijd, gemiste kansen en stille teleurstellingen in mijn hart was blijven hangen.

Toen de koplampen van een auto eindelijk de oprit verlichtten, haalde ik diep adem en probeerde ik mijn hart tot rust te brengen. Het voelde alsof ik mezelf moed moest inspreken voor wat er komen zou, nadat ik urenlang had gewacht die veel langer leken te duren dan ze werkelijk waren. Het geluid van de motor die langzaam tot stilstand kwam, vulde de stille nacht en mijn zenuwen namen toe terwijl ik me klaarmaakte voor het onvermijdelijke gesprek dat voor de deur stond.

“Oké, Mieke,” fluisterde ik tegen mezelf, de woorden als een zachte mantra herhalend in een poging mezelf te overtuigen om nog één keer de vrolijke moeder te spelen. Ik moest mijn onzekerheid verbergen voor weer een avond vol geforceerde gezelligheid, terwijl de druk van het perfecte plaatje mijn innerlijke rust deed verdwijnen. Het voelde als een loodzware last die ik met elke geforceerde glimlach moest blijven dragen, terwijl mijn ware gevoelens steeds dieper verborgen raakten onder een facade van schijnbare geluk.


Koude binnenkomst

Bart’s vrouw Renée kwam binnen zonder haar jas goed los te maken en bekritiseerde meteen de warmte in huis. Haar blik zocht ongeduldig door de kamer naar iets interessanters dan mij, waardoor ik me overweldigd voelde door haar afstandelijke houding en het gevoel kreeg dat ze liever ergens anders was.

“Je hebt het hier weer veel te warm,” zei Renée, zonder haar ogen van het scherm te halen, alsof het blauwe licht belangrijker was dan mijn aanwezigheid, mijn woorden, mijn gezicht, en alsof ze liever overal ter wereld was geweest dan hier, op deze dag die voor mij zoveel betekende.

“Het is winter,” antwoordde ik zacht, vastbesloten vriendelijk te blijven. “Kom binnen, het eten staat klaar. Ik heb geprobeerd het gezellig te maken, huiselijk, net zoals vroeger toen jullie klein waren en een verjaardag vanzelf voelde als een warm en zorgeloos feestje.”

Ze namen het bestek in hun handen, proefden nauwelijks en hun ogen dwaalden alweer af, alsof elke beweging meer een verplichting dan een wens was, en alsof mijn zorg slechts een vage ruis vormde tegen de drukte en afleiding van hun eigen leven.

En daar, tussen het nauwelijks rinkelende bestek en de geur van vers eten die geen enkele herinnering leek los te maken, voelde ik mezelf langzaam oplossen in de ruimte die ooit gevuld was met gelach en rondrennende voeten. Alsof ik slechts een schim was in mijn eigen huis, een voorbijgaand geluid dat niemand echt meer hoorde, zelfs niet op de dag die ooit voor ons allemaal heilig was, een dag die nu alleen nog mijn eigen eenzaamheid spiegelde.


De dochter arriveert

Een halfuur later kwam Anja gehaast binnen. Haar donkere hakken tikten ongeduldig op de vloer en haar hele houding straalde uit dat ze liever ergens anders was dan hier aan tafel op mijn verjaardag. Haar tas hield ze strak geklemd, alsof ze elk moment kon vertrekken. Haar ogen keken onrustig rond, op zoek naar een excuus om weg te gaan.

“Wow, het is een heel diner geworden,” zei ze teleurgesteld, alsof ik iets verkeerd had gedaan. “Ik dacht dat we gewoon een stukje taart zouden eten en klaar zouden zijn,” voegde ze toe, alsof een uitgebreid etentje bijna een last was in plaats van een liefdevol gebaar dat ze had verwacht. Haar gezichtsuitdrukking veranderde van verrassing naar frustratie terwijl ze besefte dat mijn intenties niet overeenkwamen met wat zij in gedachten had.”

Met trots deelde ik mee dat ik haar favoriete taart had gebakken, maar haar aandacht dwaalde vooral af naar het oude behang op de muur. Het leek alsof dat haar meer bezighield dan mijn inspanningen, mijn tijd en mijn liefde. De kleine scheurtjes in het behang leken belangrijker voor haar dan de rimpels in mijn gezicht, alsof mijn liefdevolle gebaar niet genoeg was voor haar.


Het gesprek dat pijn deed

We namen rustig plaats aan de tafel, schoven in stilte onze stoelen aan en bevonden ons elk in onze eigen gedachten. Hierdoor ontstond een drukkende stilte die de kamer vulde en de gespannen en ongemakkelijke sfeer alleen maar versterkte.

Alleen het geluid van vorken die over borden schraapten, doorbrak de beklemmende stilte. Het schurende geluid was intenser dan elk gesproken woord en zette mijn zenuwen op scherp. Elke beweging over het porselein leek mijn hart verder open te kerven en mijn gedachten te overweldigen met een onbeschrijfelijke mix van angst en ongemak.

“Mam,” begon Anja, haar toon scherp en afstandelijk, “wat ga je eigenlijk doen met dit huis? Het is veel te groot voor jou alleen, dat zie je toch zelf ook wel?” Haar woorden voelden als messen die door de kamer sneden, zakelijk en koel, alsof ze sprak over een gebouw en niet over het huis vol herinneringen en liefde dat ik jarenlang had opgebouwd.

Bart knikte, zijn blik berekend en koel, alsof hij een echo was van haar woorden. “Het is gewoon logisch om vooruit te denken, mam,” zei hij, zijn stem kaal en rationeel, zonder aandacht voor mijn gevoelens, alsof mijn zorgen slechts een hinderlijk achtergrondgeluid waren dat hij niet hoefde te erkennen.

Mijn handen trilden licht terwijl ik de jus opschepte; hun woorden prikten als kleine, scherpe steken die onzichtbare littekens achterlieten onder mijn huid. Ik probeerde wanhopig mijn beleefdheid te bewaren, mijn innerlijke pijn te maskeren terwijl de afstand tussen ons groter leek te worden met elke seconde die voorbijging.

“Vanavond gaat het om familie,” zei ik zacht, bijna smekend, mijn stem vol hoop dat iemand nog zou voelen dat mijn woorden meer waren dan routine. Maar niemand keek op, niemand luisterde, en de kamer vulde zich met een kilte die de warmte van vroeger volledig had verdrongen, alsof mijn woorden zich hadden opgelost in de leegte en de stilte de overhand had gekregen.


Snel weer weg

Na het overheerlijke toetje stond Bart meteen op, trok zijn jas aan en leek vastbesloten om het bezoek snel af te ronden. Hij gedroeg zich alsof het een formaliteit was die hij kon afstrepen op zijn drukke agenda, alsof hij belangrijkere zaken had dan nog langer bij zijn gastheer te blijven.

Hij stond op en zei dat we moesten gaan en dat de ochtend vroeg zou komen, zijn stem strak en afgemeten, alsof elk woord slechts een mededeling was en geen uitnodiging tot nabijheid, alsof ieder extra moment hier meer van hem vroeg dan hij bereid was te geven.

“Geen koffie meer?” vroeg ik zacht, bijna onhoorbaar, bang voor het antwoord en zoekend naar een beetje vertraging, terwijl mijn vingers zich om de koude mok sloten in de hoop op een warmte die uitbleef.

Renée wierp een blik op haar horloge alsof er elders een dringende verplichting op haar wachtte. Ze zei dat het laat was en dat rust nemen verstandig was op mijn leeftijd, met een vanzelfsprekendheid die klonk alsof mijn bestaan enkel uit stilte en routine mocht bestaan.

De deur sloeg dicht, met een geluid dat dieper in mijn borst resoneerde dan het in werkelijkheid deed, een harde bevestiging van de afstand die tussen ons was gegroeid en van de leegte die nu op de plek van familie stond.

Ik doofde mijn kaarsjes, een ritueel dat nog nooit zo hol had gevoeld, alsof de kleine vlammen het laatste sprankje hoop hadden meegenomen en een stilte achterlieten waarin alleen mijn adem iets van aanwezigheid gaf.

Er brak iets in mij, een deel dat nooit helemaal zou helen, maar in die breuk groeide tegelijk een stille kracht, een vastberadenheid die groter werd naarmate ik voelde dat er in mij een deur openging naar een leven waarin ik mezelf eindelijk mocht erkennen, mijn waarde mocht voelen en mijn eigen richting kon volgen, los van hun oordeel, hun afwezigheid en de pijn die ze achterlieten.


Een plan ontstaat

De ochtend daarna, terwijl ik rustig mijn slappe koffie dronk aan de keukentafel, besefte ik dat er langzaam maar zeker een briljant idee begon te vormen in mijn gedachten en zich ontwikkelde tot een goed doordacht plan dat langzaam, maar zeker, zijn weg vond naar de achtergrond van mijn hoofd.

“Goed, Mieke,” fluisterde ik tegen mezelf, “dit wordt een klein experiment, maar een dat de waarheid onverbiddelijk blootlegt, zonder verwijten, alleen met heldere, onmiskenbare feiten.”

Ik belde Bart, mijn stem rustig maar resoluut, met een kracht die zelfs mij verraste, alsof iedere klank een stille zekerheid met zich meedroeg die moeilijk te negeren was.

Zijn toon veranderde onmiddellijk toen ik vertelde over iets dat in mijn financiën opdook: een oude polis van zijn vader, vergeten in een map, half bedolven onder stof en vergeelde documenten. Het betrof een bedrag dat aanzienlijk genoeg kon zijn om zijn volledige aandacht te grijpen en alles wat hij deed opzij te zetten.

Plotseling had hij alle tijd van de wereld, alsof zijn drukke agenda in één oogopslag leeg was gemaakt en al het andere moeiteloos kon wijken, terwijl nieuwsgierigheid, alertheid en een plotselinge ernst zijn gedrag volledig bepaalden.

Daarna belde ik Anja. Binnen tien seconden hoorde ik haar vragen: “Hoeveel precies, mam? Waar hebben we het over?” Haar stem was scherper, alerter en ontvankelijker dan de afgelopen dagen, alsof ze eindelijk begreep hoe serieus de situatie was en haar volledige aandacht erop richtte.


Plotselinge warmte

Slechts drie dagen na hun laatste bezoek stonden ze weer voor mijn deur, alsof ze zonder moeite de weg terug hadden gevonden die ze leken te zijn vergeten toen er geen winst te behalen viel. Hun onverwachte terugkomst verbaasde me en deed me nadenken over hun doorzettingsvermogen, wat zowel verrassend als fascinerend was.

Dit keer kwamen ze met bloemen, dure boodschappen en glimlachjes die zo geforceerd waren dat het bijna pijn deed om te zien, en mijn hart spande zich automatisch aan, als een schild tegen nog meer teleurstelling en lege beloften.

“Mam, je ziet er prachtig uit!” zei Anja, terwijl ze haar eigen haar bekeek in de magnetronreflectie, alsof haar verschijning belangrijker was dan mijn aanwezigheid, en haar compliment slechts een ingesleten zin in een zorgvuldig gerepeteerd toneelstuk vormde.

Ik volgde haar gelakte nagels met mijn ogen, die bijna automatisch de tafel leken te ordenen, alsof daarmee jaren van afstand konden worden weggevaagd, terwijl ik me afvroeg wanneer die handen mij voor het laatst echt hadden vastgehouden, troost hadden gegeven of warmte hadden verspreid.

“Lief dat je er bent,” fluisterde ik, terwijl diep vanbinnen het besef sneed waarom ze hier waren: niet voor mij, niet voor de gedeelde momenten van vroeger, maar voor het geld. Die wetenschap sneed dieper dan welke kille opmerking of afstandelijke blik ooit had gedaan en liet een leegte achter die groter voelde dan de afstand die al jaren tussen ons was gegroeid.


Observaties

’s Avonds zat ik alleen aan tafel met mijn kleine notitieboekje, waarin ik alles heel nauwkeurig opschreef als een stille boekhouding van gevoelens. Het voelde als een persoonlijke schat die ik koesterde en bewaarde, mijn intieme uitlaatklep voor al mijn gedachten en gevoelens.

Naast hun namen noteerde ik kleine symbolen in een geheime legenda, alleen voor mijn eigen ogen bedoeld, zodat ik later precies kon terugzien hoe ik me op dat moment bij ieder van hen voelde en welke herinneringen en emoties ze bij me opriepen.

Een hartje — voor die zeldzame ogenblikken waarop hun oprechtheid echt leek.
Een vraagteken — voor momenten waarop ik hun intenties en houding betwijfelde.
Een kruisje — voor de talloze teleurstellingen die zich door de jaren heen hadden opgehoopt, laag na laag, verborgen voor de rest van de wereld.

Bij Bart stonden alle drie symbolen, een wirwar van tegenstrijdige gevoelens en intenties die zich als een knoop in mijn buik vastzetten en me verward en overweldigd achterlieten, elk gevoel heviger en verwarrender dan het vorige. Bij Anja waren het er nog meer, alsof zelfs mijn symbolen tekortschoten om de chaos van mijn gevoelens over haar te vangen en te ordenen, elke gedachte over haar leidde tot een storm van emoties die mijn hart snel deed kloppen en mijn hoofd deed tollen van verwarring en verlangen.

Ze dachten dat ik blind was voor hun plotselinge, zorgvuldig getimede “liefde,” maar ik zag elke beweging, elk gebaar, elk motief en elke blik die ze probeerden te verbergen. Mijn hart werd een vergrootglas dat niets meer zomaar aannam, een instrument dat alles wilde doorzien en voelen zonder masker of illusie.


De avond van de waarheid

Een week later vroeg ik hen om thee te komen drinken. Ik dekte de tafel zorgvuldig en stak de kaarsen aan, die zachtjes en warm flakkerden alsof ze de spanning wilden verzachten en de waarheid wilden verlichten. Ik hoopte dat de gesprekken die zouden volgen niet te pijnlijk zouden zijn en dat de stiltes gevuld zouden worden met warme momenten van begrip en verzoening.

Bart kwam binnen in een nieuwe jas, strak gestreken en keurig, alsof hij zich presenteerde alsof alles onder controle was en perfect op orde, elke vezel van zijn wezen uitstralend van zelfvertrouwen en verfijning.

Anja volgde, omgeven door een wolk van duur parfum, alsof ze indruk wilde maken en elk gebaar, elke frons en glimlach zorgvuldig had ingestudeerd, alsof haar hele aanwezigheid een minutieus geregisseerd toneelstuk was, haar subtiele charme tastbaar in de lucht om haar heen.

Maar ik had nog iemand uitgenodigd: Kees, een vriendelijke man uit het dorp die me ooit had geholpen toen mijn boodschappentas op straat scheurde en iedereen anders achteloos voorbij was gelopen, alsof ik onzichtbaar was voor de haastige voorbijgangers.

“Mam, wie is dat?” vroeg Anja, haar stem vol afkeuring en wantrouwen, alsof hij hier niets te zoeken had en mijn keuze voor gezelschap haar persoonlijke goedkeuring vereiste.

“Een vriend,” zei ik rustig, met een kalme maar zekere kracht. “Hij deed iets wat jullie al lange tijd niet meer deden: echt vriendelijk zijn, zonder er iets voor terug te verwachten,” voegde ik eraan toe, terwijl ik hen één voor één aankeek en voelde hoe de boodschap langzaam tot elk van hen doordrong.

De spanning hing in de kamer als een dikke mist die in elke hoek bleef hangen en het ademen bijna onmogelijk maakte, terwijl ieder woord dat nog uitgesproken moest worden eerst door die lastige lucht moest breken, en ik in stilte genoot van het contrast tussen hun geveinsde elegantie en de oprechte eenvoud van zijn aanwezigheid, een rustige kracht die alles vals of berekend moeiteloos overstraalde.


Het nieuwe testament

““Goed,” begon Bart met een zakelijke toon, “je wilde iets zeggen over je testament, over hoe je alles geregeld hebt.” Zijn handen lagen strak gevouwen op tafel en zijn ogen waren gefocust, alsof hij zich mentaal voorbereidde op een belangrijk overleg dat essentieel was voor de toekomst van de familie, de spanning was voelbaar in de lucht terwijl hij zich klaarmaakte om de belangrijke details te bespreken die van invloed zouden zijn op hun levens en erfenis.”

Ik knikte langzaam, terwijl ik hun gezichten aandachtig bestudeerde, elk klein spiertje dat bewoog probeerde te lezen, op zoek naar een spoor van oprechte emotie of betrokkenheid dat hun zorgvuldig opgebouwde maskers kon doorbreken.

“Ik heb besloten,” zei ik rustig maar vastberaden, “dat alles wat ik bezit — mijn huis, mijn spaargeld, mijn spullen — naar Kees gaat, omdat hij mij met oprechte aandacht heeft behandeld en liet voelen dat ik er nog steeds echt toe doe.”

De stilte die volgde was scherp en tastbaar, als een mes dat midden in de kamer hing, terwijl hun blikken onrustig heen en weer schoten, zoekend naar een ander, milder antwoord dat hun zorgvuldig geconstrueerde wereldbeeld nog kon redden.

“Dat meen je niet,” siste Bart, zijn stem trillend van boosheid en ongeloof. “We hebben de laatste weken alles voor je gedaan, we zijn toch steeds langsgekomen!” Zijn woorden klonken hol, ergens tussen verontwaardiging en paniek, alsof hij niet wist hoe hij moest reageren op iets dat zijn berekende verwachtingen volledig onderuit haalde.

“Twee weken,” corrigeerde ik hem zacht maar scherp, “twee weken van de negenenzeventig jaar waarin ik jullie alles gaf zonder ooit iets terug te vragen, zonder voorwaarden of eisen, simpelweg omdat ik jullie moeder ben. En daarover beslis ik zelf, niet jullie.”


Voor de show

Terwijl Bart en Anja boos en verward weggingen, bleef Kees rustig zitten en keek me begripvol aan. Zijn blik gaf me het gevoel dat ik niet alleen stond in mijn beslissing en dat hij mijn keuze volledig begreep, waardoor er een gevoel van opluchting en steun over me heen kwam en ik me gesterkt voelde in mijn besluit.

“Mag ik mijn jas nu eindelijk uitdoen? Hij is veel te warm,” zei hij met een brede, ondeugende grijns, die de spanning in één klap liet verdwijnen en mijn mond onwillekeurig deed glimlachen, alsof de hele kamer even van toon veranderde.

Ik barstte in lachen uit — een echte, diepe lach die voelde alsof er een enorme last van mijn schouders viel, mijn borst eindelijk weer ruimte kreeg om te ademen, alsof frisse lucht door de kamers stroomde en alles even lichter leek te worden.

“Kees, je hebt het fantastisch gedaan,” zei ik dankbaar, terwijl ik zijn aanwezigheid oprecht waardeerde en voelde hoe zijn rustige, warme energie mijn huis vulde, de kilte van de afgelopen weken tijdelijk verdrijvend en vervangend door een gevoel van veiligheid en steun.

“Denk je dat ze echt gaan veranderen?” vroeg hij voorzichtig, bijna aarzelend, alsof hij het antwoord al vreesde maar het toch hardop wilde horen, zijn ogen zoekend naar mijn reactie, hopend op een bevestiging die misschien nog te vroeg was om te geven.

“Misschien,” zei ik langzaam, “maar voor de eerste keer in lange tijd wacht ik daar niet meer op. Ik kies nu voor mezelf, voor mijn rust en mijn waardigheid, en voor mensen die mij zien zoals ik werkelijk ben, zonder maskers of verwachtingen, die mijn aanwezigheid oprecht waarderen en respecteren. En dat gevoel, die keuze, dat is iets wat niemand mij meer kan afnemen.”


De stille moraal

Ik schonk mezelf die avond nog een kopje thee, terwijl de kamer zacht en warm aanvoelde. De stilte leek niet meer leeg, maar vredig en omarmend. Het voelde als een zelfgekozen deken van rust en geborgenheid, die me omhulde in een veilige cocon.

Ik voelde herwonnen kracht in elke ademhaling, alsof ik eindelijk weer voluit ruimte innam in mijn eigen leven en mijn plek terug opeiste, stap voor stap, zonder me nog te verontschuldigen of kleiner te maken dan ik werkelijk was.

Misschien veranderen mijn kinderen ooit. Misschien ook niet, hoezeer ik dat diep vanbinnen ook hoopte, want een hart kan blijven hopen en tegelijk leren grenzen te stellen en zichzelf te beschermen tegen herhaalde teleurstelling.

Maar één ding wist ik nu glashelder: ik hoef mezelf niet langer kleiner te maken om in hun plannen en schema’s te passen, noch mijn energie te verspillen aan mensen die mijn aanwezigheid niet waarderen of erkennen.

Soms moet je mensen laten schrikken om hen te laten beseffen wat ze hadden kunnen verliezen als ze zo waren doorgegaan, zodat ze ten minste één moment van onverbiddelijke waarheid ervaren en eindelijk zien wat hun daden werkelijk betekenen.

En soms moet je bewust en resoluut voor jezelf kiezen — omdat je simpelweg meer waard bent dan de aandacht die je krijgt of juist niet krijgt, hoeveel die ook lijkt te betekenen, en omdat zelfrespect iets is dat je niet kunt kopen met bloemen, dure cadeaus of mooie woorden alleen, maar dat groeit uit kracht, inzicht en het lef om je eigen waarde te erkennen.

DEEL NU: Mieke (79) is ervan overtuigd dat ze niet kwamen om haar te helpen, maar om haar huis over te nemen en geleidelijk al haar bezittingen voor zichzelf te krijgen.

Dit juweeltje is kunstig vervaardigd door KletsPraat, het mediaplatform dat meer te bieden heeft dan alleen gebabbel. Wij brengen verhalen die niet alleen je ogen openen, maar ook je horizon verbreden, rechtstreeks vanuit alle hoeken van onze bonte wereld. Hang aan voor onze sprankelende updates door KletsPraat op Facebook te volgen. Kom aan boord voor een avontuurlijke tocht vol verhalen die je wakker schudden, nog beter dan je ochtendkoffie op een trage dinsdag! ☕🌎✨


Disclaimer:
Dit verhaal is losjes geïnspireerd op ware gebeurtenissen. Namen, personages en details zijn aangepast en het is nadrukkelijk geen financieel, juridisch of medisch advies of persoonlijke aanbeveling. Eventuele gelijkenissen met echte personen of situaties berusten op toeval en zijn niet bewust nagestreefd. De auteur en uitgever wijzen alle verantwoordelijkheid voor nauwkeurigheid, interpretaties, gevolgen en veronderstelde betrouwbaarheid af, hoe deze ook worden uitgelegd. Wilt u uw eigen verhaal delen, stuur het dan gerust naar Spectrum Magazine, zodat het mogelijk in een volgende editie kan worden opgenomen.

Scroll naar boven