Onlangs deelde de 33-jarige Eva uit Utrecht een herkenbare situatie die veel ouders zullen kunnen beamen: haar tweejarige zoontje gaat al maanden met zichtbaar plezier, zonder enige aarzeling of angst, met vertrouwen naar de kinderopvang. Hier beleeft hij dagelijks nieuwe avonturen en kan hij zich optimaal ontwikkelen in een veilige en stimulerende omgeving, waar liefdevolle en ervaren medewerkers hem begeleiden op zijn ontdekkingsreis naar groei, ontwikkeling en zelfstandigheid.
De leidsters zijn vriendelijk en zorgzaam en nemen echt de tijd voor de kinderen, zowel tijdens het spelen als tijdens de verzorging. Echter, een leidster gaf haar zoon een kusje op zijn wang midden in de drukte op de groep, wat haar aan het denken zette over de passendheid en professionaliteit van dit gedrag in een kinderopvangsetting.
Eva begrijpt de goede bedoelingen achter de actie en waardeert de vriendelijkheid, maar vindt het toch een beetje persoonlijk. Ze beschouwt het als een intiem gebaar dat beter past bij familie of zeer goede vrienden.
Content:
Twijfel bij een vriendelijk gebaar
Eva benadrukt dat ze in het algemeen uiterst tevreden is over de opvang en het hele team dat daar werkt. Ze voegt eraan toe: “Ze doen het fantastisch, mijn kind voelt zich er thuis, veilig en op zijn gemak, en dat is voor mij uiteindelijk echt het allerbelangrijkste,” aldus Eva. Haar geruststelling en dankbaarheid jegens de opvang en het team zijn ongeëvenaard.
Toch bleef dat ene moment steeds door haar hoofd spelen wanneer ze aan de opvang dacht. Voor haar voelde een kus niet helemaal passend binnen een professionele omgeving, waar duidelijke grenzen en afspraken tussen ouders en medewerkers essentieel zijn, waardoor ze twijfelde aan de gepastheid van de situatie en zich afvroeg of het misschien een grensoverschrijdend moment was.
Volgens haar is er een duidelijk verschil tussen warme betrokkenheid en het op een gepaste manier tonen van genegenheid, en het zoeken van zeer persoonlijke, intieme nabijheid. Een knuffel of een glimlach vind ik helemaal prima, maar een kus voelt voor mij nét iets te persoonlijk en te intiem, zeker in een opvangsituatie,” legt ze uit. Ze geeft aan dat voor haar persoonlijke grenzen en comfort belangrijk zijn, en dat ze liever de afstand bewaart in professionele relaties voor een duidelijke scheiding tussen werk en privé.
Ze vraagt zich af of ze dit delicate onderwerp bij de leidsters aan kan kaarten zonder daarbij onvriendelijk over te komen of het vertrouwen te schaden. “Je wilt niet dat ze denken dat je wantrouwend bent, want dat ben ik absoluut niet; ik wil enkel dat alle communicatie duidelijk, prettig en transparant blijft voor iedereen,” licht ze toe.
Waarom het ongemakkelijk voelt
Eva legt uit waarom een kus haar steeds bezighoudt. Ze vindt dat een kus intiem is en alleen thuishoort bij familie. Het zorgen over de grens tussen professioneel handelen en persoonlijke affectie baart haar zorgen in de context van de zorg voor haar kind.
Bovendien houdt ze rekening met de praktische kant van de dagelijkse zorg op de groep, waar jonge kinderen veel speelgoed delen, regelmatig uit dezelfde bekers drinken en gevoelig zijn voor de snelle verspreiding van verkoudheden en andere virussen. Ze is zich bewust van de dagelijkse risico’s en begrijpt dat zelfs kleine gebaren, hoe goed bedoeld ook, onbedoelde problemen kunnen veroorzaken.
“Ik vind het minder hygiënisch en eerlijk gezegd ook een beetje onnodig als een leidster meerdere kinderen een kus geeft,” zegt ze. Ze waardeert het gebaar en begrijpt het zeker, maar geeft de voorkeur aan alternatieve manieren om genegenheid en troost te tonen, zoals een knuffel, een schouderklopje of een vriendelijke glimlach.”
Volgens de GGD is het slim om speekselcontact bij jonge kinderen te vermijden vanwege hun kwetsbare immuunsysteem. Eva benadrukt het belang van gezond verstand en goede hygiëne, wat kan zorgen voor een veilige en prettige omgeving voor alle kinderen.
Deskundigen herkennen dit gevoel
Pedagogen begrijpen Eva’s twijfels en zien dit dilemma ook bij veel andere ouders. Lichamelijke warmte is volgens NPO Ouders belangrijk voor de ontwikkeling van het kind, maar er moet ook ruimte zijn voor persoonlijke grenzen en duidelijke afspraken tussen ouders en professionals om een gezonde balans te behouden in de opvoeding en het welzijn van het kind.
“Het is belangrijk om genegenheid te tonen, benadrukt opvoedcoach Marijke Blom, die frequent samenwerkt met jonge gezinnen. Zij benadrukt echter dat de definitie van gepaste genegenheid kan verschillen per gezin, en het is cruciaal voor professionals om hier zorgvuldig naar te luisteren en zich hierop aan te passen.”
Volgens de Onderwijsinspectie is het vanuit een positief perspectief van essentieel belang dat ouders dit soort onderwerpen bespreekbaar maken met de opvang, aangezien dit bijdraagt aan het bevorderen van duidelijkheid, het creëren van een open en transparante communicatiesfeer en het voorkomen van misverstanden tussen ouders en medewerkers.
Blom benadrukt dat leidsters niet afstandelijk hoeven te zijn, maar warmte kunnen tonen met woorden, humor en aandacht, bijvoorbeeld door echt te luisteren en kinderen serieus te nemen. Dit kan vaak evenveel, zo niet meer, effect hebben dan fysieke genegenheid.
Verschillende visies
Niet iedereen denkt hetzelfde over kusjes geven aan kinderen. Sommigen vinden het normaal en een teken van vertrouwen, terwijl anderen het juist als grensoverschrijdend ervaren. Er lijkt een tweedeling te zijn in de maatschappij over dit onderwerp, aldus Eva.
Psychologie Magazine meldt dat cultuur en achtergrond significant bijdragen aan hoe mensen fysieke nabijheid ervaren. In Zuid-Europa is het gebruikelijk om te kussen bij begroetingen, terwijl Noord-Europeanen doorgaans meer fysieke afstand bewaren tijdens dagelijkse interacties.
Eva groeide op in een nuchter gezin waar knuffels spaarzaam waren en zeker niet vanzelfsprekend. Door deze omgeving kan het zijn dat zij nu anders naar zulke gebaren kijkt en zelf sneller een grens voelt, vertelt ze.
Zij hecht waarde aan het respecteren van ieders grenzen, of het nu gaat om ouders of verzorgers op de groep. “Iets wat voor mij goed voelt, kan voor een ander anders zijn, maar het is belangrijk dat we hier open en eerlijk over kunnen praten,” zegt ze. Ze benadrukt dat zo’n gesprek bijdraagt aan begrip, veiligheid en een prettige sfeer voor iedereen die erbij betrokken is.
Hoe pak je zo’n gesprek aan?
Eva wil graag het onderwerp bespreken op een positieve manier, zonder verwijt of beschuldiging. Ze vindt het belangrijk om respectvol te communiceren en waardeert de inspanningen van de ander. “Ik wil mijn grenzen aangeven, maar ik wil eerst benadrukken hoezeer ik hun inspanningen waardeer,” legt ze uit.
Volgens TNO is het inderdaad een effectieve manier om gevoelige onderwerpen aan te pakken. Ouders die met waardering en begrip hun mening delen, ontvangen vaak een open reactie en creëren meer bereidheid bij de ander om mee te denken.
Op Ouders van Nu wordt daarom aangeraden een persoonlijk gesprek te plannen in plaats van iets vluchtig bij de deur te zeggen, omdat dit voorkomt dat woorden verkeerd worden begrepen en ook ruimte biedt om vragen te stellen, zoals een opvoeddeskundige uitlegt die ouders begeleidt.
Eva wil tijdens het volgende oudergesprek rustig haar gevoel delen en kijken of ze dezelfde verwachtingen hebben om misverstanden te voorkomen. Ze bereidt zich voor op een constructief en respectvol gesprek.
De balans tussen warmte en professionaliteit
In de kinderopvang wordt steeds meer aandacht besteed aan het creëren van een veilige omgeving waarin de emotionele behoeften van kinderen centraal staan, volgens het Nederlands Jeugdinstituut (NJI). Het NJI benadrukt het belang van kinderen die zich geliefd en verzorgd voelen in de opvang en het behouden van het vertrouwen van ouders.
Veel kinderopvangorganisaties hanteren nu duidelijke gedragscodes voor fysieke interacties met kinderen, waardoor medewerkers weten hoe ze genegenheid kunnen tonen zonder grenzen te overschrijden.
Volgens de Brancheorganisatie Kinderopvang is het vooral van belang om goede, structurele communicatie met ouders te onderhouden. Ouders moeten de mogelijkheid hebben om hun mening en gevoelens te delen, terwijl medewerkers geduldig en duidelijk kunnen uitleggen wat hun intenties zijn en welke afspraken er binnen de organisatie gelden.
Op die manier ontstaat een sfeer waarin iedereen zich prettig, betrokken en serieus genomen voelt, waardoor het mogelijk is om gezamenlijk te bespreken hoe we omgaan met genegenheid en nabijheid. “Het is waardevol om niet alles als vanzelfsprekend te beschouwen en openlijk te communiceren over onze gevoelens en behoeften,” zegt Eva.
Hygiëne en dagelijkse zorg
Naast emotie is ook hygiëne een cruciale factor in de discussie over kussen en knuffelen. Het RIVM raadt opvanglocaties aan om specifieke richtlijnen te volgen met betrekking tot lichamelijk contact en de verspreiding van ziektekiemen in alledaagse situaties, om zo het risico op ziekteoverdracht te verkleinen en de gezondheid en veiligheid van zowel medewerkers als cliënten te beschermen.
Niet omdat het fout is om kinderen aan te raken, maar om gezonde gewoontes te promoten, de fysieke integriteit van kinderen te respecteren en risico’s te beperken, wordt aanraking in bepaalde situaties ontmoedigd. “Een vriendelijk gebaar kan ook zonder aanraking worden overgebracht, met vriendelijke woorden of een oprechte glimlach,” aldus een woordvoerder die het belang van persoonlijke grenzen benadrukt.
Tegenwoordig gebruiken veel kinderopvangcentra alternatieve begroetingen, zoals een vrolijke “high five” of een speelse “knuffel met toestemming”, om de interactie tussen kinderen en volwassenen zowel speels als veilig te houden. Deze vernieuwende aanpak helpt niet alleen kinderen zich comfortabel te laten voelen, maar ook om hun grenzen en voorkeuren beter te begrijpen en te communiceren.
Eva is blij dat de warmte behouden blijft en alles professioneel, duidelijk en overzichtelijk wordt geregeld, zo vertelt ze tevreden.
Samen in gesprek
Het onderwerp zorgt voor veel reacties van andere ouders in Nederland, die op online fora delen dat ze vergelijkbare ervaringen hebben gehad en met dezelfde vragen worstelen als de persoon die het ter sprake brengt. Hierdoor ontstaat er een gevoel van verbondenheid en solidariteit tussen ouders die dezelfde uitdagingen en ervaringen delen.
Voor sommigen is de liefdevolle aanpak van leidsters, zoals het geven van een kus aan kinderen die troost nodig hebben, juist prettig. Anderen kunnen Eva’s gevoel begrijpen en waarderen dat ze het openlijk bespreekt, aangezien dit ruimte geeft voor diversiteit en respecteert persoonlijke grenzen.
Kinderopvangtotaal.nl geeft aan dat de sector zich steeds meer richt op openheid, overleg en aandacht voor de persoonlijke grenzen en verwachtingen van zowel ouders als kinderen.
Eva is verheugd dat ze niet alleen is in haar overpeinzingen en vragen. Ze benadrukt dat haar intentie niet is om kritiek te leveren, maar om helderheid en vertrouwen te creëren, zodat iedereen zich veilig voelt en weet waar hij aan toe is. Eva is opgelucht dat haar bezorgdheid serieus wordt genomen.
Warmte met respect
Voor Eva staat het welzijn en geluk van haar zoon op de opvang voorop. Ze vindt het belangrijk dat hij zich geliefd en blij voelt, en dat hij vrij is om genegenheid te tonen en grenzen aan te geven. Zo kan hij gezond en veilig opgroeien in een omgeving waar hij zich gewaardeerd en gerespecteerd voelt.
Het is belangrijk dat mijn zoontje leert dat vriendelijkheid in verschillende vormen bestaat, zoals een knuffel, een glimlach of een vriendelijk woord. Hij moet leren zijn gevoelens te herkennen en respecteren, zodat hij een empathisch persoon wordt die begrijpt dat vriendelijkheid essentieel is voor verbinding met anderen.
Eva benadrukt het belang van samenwerking en begrip tussen ouders, leraren en anderen om een veilige, ondersteunende en stimulerende omgeving voor kinderen te creëren waarin ze zich optimaal kunnen ontwikkelen.
Belangrijkste punten in het kort samengevat:
- Eva uit Utrecht merkte dat leidsters haar kind soms een kusje geven, waardoor ze zich begon af te vragen of dit wel past binnen een professionele opvangomgeving met duidelijke grenzen tussen zorg en intimiteit.
- Ze waardeert de warmte en betrokkenheid van de leidsters, maar vraagt zich af waar precies de grens ligt tussen liefdevolle aandacht, troost en te persoonlijke lichamelijke nabijheid van volwassenen naar haar kind.
- Deskundigen benadrukken dat affectie belangrijk is voor kinderen, mits deze op een bewuste en professioneel verantwoorde manier wordt gegeven, met oog voor het kind, de situatie en de wensen van de ouders.
- Organisaties zoals de GGD, NJI en RIVM adviseren open communicatie, duidelijke gedragscodes en aandacht voor hygiëne en speekselcontact, zodat lichamelijk contact warm blijft en gezondheidsrisico’s zo veel mogelijk worden beperkt.
- Ouders kunnen hun gevoel bespreekbaar maken bij de opvang om samen duidelijke afspraken te maken, zodat iedereen weet wat wenselijk en prettig is en kinderen zich veilig, gezien en gerespecteerd voelen.
DEEL NU: Ik ben bezorgd en verbaasd over het feit dat de leidsters mijn kind kussen. Ik vraag me af of het wel passend is om mijn zorgen met de opvang te bespreken.
Dit stuk is vakkundig ontwikkeld door KijkTip, een bruisend mediaplatform dat uitblinkt in het presenteren van verhalen die zowel verlichtend als verrijkend zijn, uit de meest diverse delen van de wereld. Zorg dat je altijd verbonden blijft met onze meeslepende updates door KijkTip te volgen op Facebook. Ga met ons mee op een avontuurlijke reis door een wereld van verhalen die impact maken. 🌍✨
SPECTRUM Magazine Disclaimer:
Dit artikel is bedoeld voor informatieve en educatieve doeleinden en beschrijft algemene inzichten rond kinderopvang en opvoeding op hoofdlijnen. Het bevat geen juridisch, medisch of financieel advies en vervangt geen persoonlijk consult bij een deskundige. Alle informatie is gebaseerd op betrouwbare, actuele bronnen, naar beste weten samengesteld. Limitless Media Ltd. en SPECTRUM Magazine zijn niet verantwoordelijk voor persoonlijke keuzes op basis van deze inhoud. Voor advies op maat wordt aanbevolen contact op te nemen met erkende professionals of instellingen in uw eigen situatie.
Facebook Disclaimer:
Deze publicatie is bestemd voor lezers die oprecht geïnteresseerd zijn in opvoeding en maatschappelijke thema’s en daar bewust en zorgvuldig mee omgaan. Het vormt geen financieel advies en bevat geen aanbevelingen voor financieel, juridisch of professioneel handelen in individuele situaties.
Professionele referenties en bronnen:
- Gedragscodes in de kinderopvang – Nederlands Jeugdinstituut, 2023, met achtergrondinformatie over regels, professioneel handelen en veilige omgangsvormen in de kinderopvang. https://www.nji.nl/
- Ouderbetrokkenheid in kinderopvang en onderwijs – Universiteit Utrecht, 2022, onderzoek naar samenwerking tussen ouders en instellingen en de invloed daarvan op kinderen. https://www.uu.nl/
- Hygiënerichtlijnen voor kinderopvanglocaties – RIVM, 2024, praktische richtlijnen rond infectiepreventie, uitbraken en dagelijkse hygiëne in de kinderopvang. https://www.rivm.nl/