De 33-jarige Eva uit Utrecht deelde onlangs een herkenbare situatie voor veel ouders: haar tweejarige zoontje gaat al maanden met plezier, zonder twijfel of angst, vol vertrouwen naar de kinderopvang. Daar beleeft hij elke dag nieuwe avonturen, leert hij van zijn omgeving en ontwikkelt hij zich op een positieve manier. In de kinderopvang wordt hij liefdevol begeleid door ervaren medewerkers die zorgen voor een veilige en stimulerende omgeving waarin hij zich optimaal kan ontwikkelen.
De leidsters tonen zich vriendelijk en zorgzaam en nemen ruim de tijd om rustig met de kinderen bezig te zijn, zowel tijdens het spelen als tijdens de verzorging. Echter, Eva merkte iets op dat haar aan het denken zette: tijdens de drukte op de groep gaf een leidster haar zoon onverwacht een klein, liefdevol kusje op zijn wang, wat haar deed twijfelen of dit wel gepast en professioneel gedrag was in een kinderopvangomgeving.
Hoewel ze weet dat de handeling met liefde en goede bedoelingen wordt gedaan, voelt het voor haar toch persoonlijk. Ze begrijpt dat de intentie vriendelijkheid en warmte uitstraalt, maar ze ervaart het als een intiem gebaar dat naar haar mening meer past binnen de kring van familieleden of zeer nauwe vrienden. “Het is niet erg, maar ik beschouw het als een intiem gebaar dat voor mij meer thuis hoort bij familie of goede vrienden,” vertelt Eva terwijl ze haar gedachten deelt.
Content:
Twijfel bij een vriendelijk gebaar
Eva benadrukt dat ze over het algemeen erg tevreden is over de opvang en het hele team dat daar werkt, en voegt eraan toe: “Ze doen het fantastisch, mijn kind voelt zich er thuis, veilig en op zijn gemak, en dat is voor mij uiteindelijk echt het allerbelangrijkste,” aldus Eva, die met een gerust hart haar kind bij de opvang achterlaat en weet dat hij in goede handen is.
Toch bleef dat ene moment steeds door haar hoofd spelen wanneer ze aan de opvang dacht. Voor haar voelde een kus niet helemaal passend binnen een professionele omgeving, waar duidelijke grenzen en afspraken tussen ouders en medewerkers belangrijk zijn.
Volgens haar bestaat er een duidelijk verschil tussen warme betrokkenheid en het op een gepaste manier tonen van genegenheid, en het zoeken van zeer persoonlijke, intieme nabijheid. “Een knuffel of een glimlach vind ik helemaal prima, maar een kus voelt voor mij nét iets te persoonlijk en te intiem, zeker in een opvangsituatie,” legt ze uit, met een nadruk op respect voor de professionele rol van de medewerkers.
Ze vraagt zich af of ze dit onderwerp bij de leidsters kan aansnijden zonder onvriendelijk of wantrouwend over te komen. “Je wilt niet dat ze denken dat je wantrouwend bent, want dat ben ik niet; ik wil alleen dat alles duidelijk, prettig en transparant blijft voor iedereen,” licht ze toe, terwijl ze zich voorbereidt op een open en constructief gesprek waarin de grenzen en verwachtingen helder besproken kunnen worden.
Waarom het ongemakkelijk voelt
Eva legt uit waarom het haar toch steeds opnieuw blijft bezighouden in haar gedachten. Ze benadrukt dat een kus iets intiems is en in haar optiek thuishoort bij familie, niet bij school of opvang, waar mensen in een professionele rol met kinderen werken en verantwoordelijkheid dragen, omdat ze gelooft dat fysieke genegenheid van een ander niveau hoort te zijn dan strikt professioneel en zakelijk. Daardoor voelt ze zich ongemakkelijk bij het idee dat deze grenzen zouden worden overschreden, zelfs als het goedbedoeld is.
Daarnaast denkt ze ook aan de praktische kant van de dagelijkse zorg in de groep. Jonge kinderen delen veel speelgoed, drinken uit dezelfde bekers en zijn gevoelig voor de snelle verspreiding van verkoudheden en andere virussen.
“Als een leidster meerdere kinderen een kus geeft, vind ik dat minder hygiënisch en eerlijk gezegd een beetje onnodig,” zegt ze. Ze benadrukt dat ze het gebaar wel waardeert en begrijpt, maar liever ziet dat er een andere manier wordt gekozen om genegenheid en troost te tonen, bijvoorbeeld door een knuffel of een vriendelijke aanraking op de schouder.
Volgens de GGD is het bovendien verstandig om speekselcontact bij jonge kinderen zoveel mogelijk te vermijden. “Het gaat me niet om strikte regels, maar om gezond verstand en goede hygiënische gewoontes,” zegt Eva glimlachend, terwijl ze duidelijk maakt dat haar zorgen voortkomen uit zorgzaamheid en het welzijn van de kinderen.
Deskundigen herkennen dit gevoel
Pedagogen begrijpen de twijfel van Eva en herkennen haar dilemma ook bij veel andere ouders, omdat volgens NPO Ouders lichamelijke warmte belangrijk is voor de ontwikkeling, maar er tegelijkertijd ook ruimte moet blijven voor persoonlijke grenzen en duidelijke afspraken tussen ouders en professionals, aangezien een goede balans tussen affectie en discipline essentieel is voor het opvoeden van kinderen.
“Het is niet verkeerd om genegenheid te tonen,” zegt opvoedcoach Marijke Blom, die veel met jonge gezinnen werkt. “Maar elk gezin heeft eigen opvattingen over wat gepast is, en daar mogen professionals zorgvuldig naar luisteren en op aansluiten.”
Volgens de Onderwijsinspectie is het juist goed dat ouders dit soort onderwerpen bespreekbaar maken met de opvang. Dit draagt bij aan duidelijkheid, een open sfeer en helpt misverstanden tussen ouders en medewerkers te voorkomen, waardoor zowel kinderen als ouders zich veiliger en gehoord voelen.
Blom benadrukt dat professionele nabijheid niet betekent dat leidsters afstandelijk of koel moeten zijn. “Warmte kun je ook tonen met woorden, humor en aandacht, bijvoorbeeld door echt te luisteren en kinderen serieus te nemen in wat ze zeggen,” legt ze uit, waarbij ze onderstreept dat kleine gebaren vaak net zo betekenisvol zijn als fysiek contact.
Verschillende visies
Niet iedereen denkt hetzelfde over dit onderwerp, merkt Eva in haar omgeving en in gesprekken met andere ouders. Sommigen vinden namelijk dat een kusje iets heel vanzelfsprekends is en een dagelijks teken van vertrouwen en verbondenheid tussen volwassenen en kinderen. Eva realiseert zich dat er verschillende opvattingen bestaan over de betekenis en grenzen van fysiek contact tussen volwassenen en kinderen, en dat het belangrijk is om hierover open en respectvol met elkaar in gesprek te blijven.
Volgens Psychologie Magazine spelen cultuur en achtergrond een grote rol in hoe mensen lichamelijke nabijheid ervaren. In Zuid-Europa is een kus bij begroetingen heel normaal, terwijl Noord-Europeanen vaak wat meer fysieke afstand houden in het dagelijks contact.
Eva groeide op in een nuchter gezin waar knuffels spaarzaam waren en zeker niet vanzelfsprekend. “Dat maakt misschien dat ik anders naar zulke gebaren kijk en zelf sneller een grens voel,” vertelt ze, terwijl ze aangeeft dat haar ervaringen haar kijk op genegenheid hebben gevormd.
Ze vindt het belangrijk dat ieders grenzen gerespecteerd worden, zowel door ouders als door de verzorgers op de groep. “Wat voor mij goed voelt, hoeft voor een ander niet verkeerd te zijn, maar het is fijn als we er open en eerlijk over kunnen praten,” zegt ze, met de nadruk op wederzijds begrip en duidelijke communicatie.
Hoe pak je zo’n gesprek aan?
Eva wil het onderwerp graag aankaarten, maar dan wel op een positieve manier en zonder verwijten of beschuldigingen. Ze vindt het belangrijk om haar boodschap op een respectvolle manier over te brengen en benadrukt dat ze waardeert wat de ander doet. “Ik wil graag mijn grens aangeven, maar ik wil eerst benadrukken dat ik waardeer wat ze doen,” legt ze uit, en voegt eraan toe dat ze hoopt dat het gesprek constructief en begripvol zal verlopen. Eva is vastbesloten om open en eerlijk te communiceren, terwijl ze tegelijkertijd de relatie met de ander wil behouden en versterken.
Volgens TNO is dat inderdaad een goede manier om gevoelige onderwerpen aan te pakken. Ouders die hun mening met waardering en begrip delen, krijgen vaak een open reactie en meer bereidheid van de andere kant om mee te denken.
Op Ouders van Nu wordt daarom aangeraden om een persoonlijk gesprek te plannen in plaats van iets vluchtig bij de deur te zeggen. “Dat voorkomt dat woorden verkeerd worden begrepen en geeft ruimte om vragen te stellen,” legt een opvoeddeskundige uit die ouders begeleidt bij het voeren van constructieve gesprekken.
Eva overweegt tijdens het volgende oudergesprek het onderwerp rustig aan te snijden en haar gevoel open te delen. “Ik wil gewoon weten of we dezelfde verwachtingen hebben, zodat we samen op één lijn zitten en misverstanden voorkomen,” zegt ze, met de intentie om duidelijkheid en vertrouwen te bevorderen tussen haar en de verzorgers.
De balans tussen warmte en professionaliteit
In de kinderopvang wordt steeds meer aandacht besteed aan het creëren van een omgeving waarin de emotionele veiligheid van kinderen centraal staat. Het Nederlands Jeugdinstituut (NJI) benadrukt het belang van kinderen die zich geliefd voelen in de opvang, evenals het behoud van het vertrouwen van ouders in de professionele omgeving. Dit houdt in dat er wordt gekeken naar wat kinderen precies nodig hebben op emotioneel gebied, om zo een veilige en ondersteunende omgeving te bieden.
Veel opvangorganisaties hebben tegenwoordig duidelijke gedragscodes voor lichamelijke interactie met kinderen. Deze codes zorgen ervoor dat medewerkers weten hoe ze warmte en aandacht kunnen tonen zonder grenzen te overschrijden of zelfs maar de schijn daarvan te wekken.
Volgens de Brancheorganisatie Kinderopvang hoort daarbij vooral goede, structurele communicatie met ouders. Ouders kunnen hun mening en gevoelens delen, terwijl medewerkers rustig uitleggen wat hun intenties zijn en welke afspraken binnen de organisatie gelden, zodat verwachtingen duidelijk zijn.
Op die manier ontstaat een sfeer waarin iedereen zich prettig, betrokken en serieus genomen voelt. “Het is waardevol om gezamenlijk te overleggen en niet alles als vanzelfsprekend te beschouwen,” zegt Eva, benadrukkend dat open gesprek en wederzijds respect de basis vormen voor een veilige en warme opvangomgeving.
Hygiëne en dagelijkse zorg
Naast emotie is ook hygiëne een essentiële factor in het debat over kussen en knuffelen. Het RIVM adviseert opvanglocaties om strikte richtlijnen te volgen met betrekking tot lichamelijk contact en de verspreiding van ziektekiemen in alledaagse situaties. Op deze manier kunnen ziekten worden voorkomen en wordt de gezondheid en veiligheid van zowel medewerkers als cliënten gewaarborgd.
Niet omdat het verkeerd is om kinderen aan te raken, maar om gezonde gewoontes te bevorderen, de fysieke integriteit van kinderen te respecteren en risico’s bewust te beperken, wordt het aanraken van kinderen in sommige situaties ontmoedigd. “Een vriendelijk gebaar kan ook zonder aanraking, met vriendelijke woorden of een oprechte glimlach worden overgebracht,” aldus een woordvoerder, die het belang van het respecteren van persoonlijke grenzen benadrukt.
Veel kinderopvangcentra maken tegenwoordig gebruik van alternatieven voor traditionele begroetingen, zoals een vrolijke “high five” of een speelse “knuffel met toestemming”. Hierdoor blijft de interactie tussen kinderen en volwassenen speels en veilig tegelijk. Deze nieuwe benadering helpt kinderen niet alleen om zich op hun gemak te voelen, maar ook om hun eigen grenzen en voorkeuren beter te leren kennen en te communiceren.
Eva vindt het een prettig en geruststellend idee dat de warmte behouden blijft, terwijl het ook professioneel geregeld is en voor iedereen duidelijk en overzichtelijk wordt gehouden. Zo voelt het zowel veilig als hartelijk, en blijft de band tussen kinderen en verzorgers warm en vertrouwelijk, zonder dat grenzen worden overschreden.
Samen in gesprek
Het onderwerp roept veel reacties op bij andere ouders in Nederland, waarbij op online fora moeders en vaders schrijven dat ze hetzelfde hebben meegemaakt en soms met precies dezelfde vragen rondlopen als de persoon die het aanhaalt, wat samenhorigheid en steun in de gemeenschap van ouders creëert.
Sommigen vinden het juist fijn dat leidsters liefdevol zijn en kinderen een kus geven wanneer ze troost nodig hebben. Anderen begrijpen Eva’s gevoel en waarderen dat ze het bespreekbaar maakt, omdat het ruimte biedt voor verschillen en persoonlijke grenzen.
Volgens Kinderopvangtotaal.nl is dit precies de richting waarin de sector zich ontwikkelt: meer openheid, overleg en aandacht voor de persoonlijke grenzen en verwachtingen van zowel ouders als kinderen. Dit zorgt voor een veilige en respectvolle omgeving waarin iedereen zich gehoord voelt.
Eva is blij dat ze niet de enige is die hierover nadenkt en vragen stelt. “Het gaat niet om kritiek, maar om duidelijkheid en vertrouwen, zodat iedereen weet waar hij aan toe is en zich veilig voelt,” zegt ze, tevreden dat open communicatie bijdraagt aan een warme, gestructureerde en respectvolle opvang.
Warmte met respect
Voor Eva is het belangrijkste dat haar zoon zich op de opvang gelukkig en geliefd voelt. Zij hecht veel waarde aan het feit dat hij zich vrij voelt om genegenheid te ontvangen, maar ook om grenzen te herkennen en duidelijk aan te geven wanneer iets niet prettig aanvoelt. Eva zet zich actief in om ervoor te zorgen dat haar zoon een veilige en gezonde omgeving heeft waar hij zichzelf kan zijn en zich kan ontwikkelen tot een zelfverzekerd individu.
“Ze glimlacht warm terwijl ze kijkt naar haar zoontje die de wereld om hem heen aan het ontdekken is. ‘Ik vind het belangrijk dat hij leert dat vriendelijkheid in vele vormen kan voorkomen,’ zegt ze. ‘Een knuffel, een glimlach of een vriendelijk woord – dat alles is liefde, zolang hij zijn eigen gevoelens kan herkennen en respecteren. Het is essentieel dat hij begrijpt dat vriendelijkheid de sleutel is tot verbinding met anderen, zodat hij zal opgroeien tot een liefdevol en empathisch persoon.'”
Ze hoopt dat haar open houding anderen inspireert om ook te praten over dit soort onderwerpen in hun eigen kring, omdat ze gelooft dat het van essentieel belang is om eerlijk en open te communiceren over zaken die ons allen aangaan. “Het gaat niet om het benadrukken van fouten, maar om samen te zoeken naar wat het beste is voor het kind, de ouders en de leidsters,” besluit Eva met een glimlach. Ze benadrukt het belang van samenwerking en begrip bij het creëren van een veilige en ondersteunende omgeving voor kinderen.
Belangrijkste punten in het kort samengevat:
- Eva uit Utrecht merkte dat leidsters haar kind soms een kusje geven, waardoor zij zich begon af te vragen of dat wel past binnen een professionele opvangomgeving met duidelijke grenzen tussen zorg en intimiteit.
- Ze waardeert de warmte en betrokkenheid van de leidsters, maar vraagt zich af waar precies de grens ligt tussen lieve zorg, troost en te persoonlijke lichamelijke nabijheid van volwassenen naar haar kind.
- Deskundigen benadrukken dat affectie waardevol is voor kinderen, mits deze op een bewuste en professioneel verantwoorde manier wordt toegepast in de kinderopvang, met aandacht voor het kind, de situatie en de wensen van ouders.
- Organisaties zoals de GGD, NJI en RIVM raden open communicatie, duidelijke gedragscodes en oog voor hygiëne en speekselcontact aan, zodat lichamelijk contact warm blijft en gezondheidsrisico’s zoveel mogelijk worden beperkt.
- Ouders kunnen gerust hun gevoel delen met de opvang om samen duidelijke afspraken te maken. Zo weet iedereen wat wenselijk en prettig is, voelen kinderen zich veilig, gezien en gerespecteerd, en blijft de balans tussen warmte en professionaliteit gewaarborgd.
DEEL NU: Het lijkt me ongepast dat de leidsters mijn kind kussen, en ik vraag me af of het gepast is om mijn bezorgdheid hierover openlijk te uiten bij de opvang.
Dit artikel is met passie gecreëerd door Plaatjes Koning, een bruisend mediaplatform dat zich toelegt op het verspreiden van verhalen die zowel inspireren als verrijken, afkomstig uit alle windstreken van de wereld. Blijf altijd up-to-date met onze boeiende content door Plaatjes Koning te volgen op Facebook. Duik met ons mee in een wereld vol verhalen die het verschil maken. 🌐💫 – Volg ons hier: Plaatjes Koning
SPECTRUM Magazine Disclaimer:
Dit artikel is bedoeld voor informatieve en educatieve doeleinden en beschrijft algemene inzichten rond kinderopvang en opvoeding op hoofdlijnen. Het bevat geen juridisch, medisch of financieel advies en vervangt geen persoonlijk consult bij een deskundige. Alle informatie is gebaseerd op betrouwbare, actuele bronnen, naar beste weten samengesteld. Limitless Media Ltd. en SPECTRUM Magazine zijn niet verantwoordelijk voor persoonlijke keuzes op basis van deze inhoud. Voor advies op maat wordt aanbevolen contact op te nemen met erkende professionals of instellingen in uw eigen situatie.
Facebook Disclaimer:
Deze publicatie is bestemd voor lezers die oprecht geïnteresseerd zijn in opvoeding en maatschappelijke thema’s en daar bewust en zorgvuldig mee omgaan. Het vormt geen financieel advies en bevat geen aanbevelingen voor financieel, juridisch of professioneel handelen in individuele situaties.
Professionele referenties en bronnen:
- Gedragscodes in de kinderopvang – Nederlands Jeugdinstituut, 2023, met achtergrondinformatie over regels, professioneel handelen en veilige omgangsvormen in de kinderopvang. https://www.nji.nl/
- Ouderbetrokkenheid in kinderopvang en onderwijs – Universiteit Utrecht, 2022, onderzoek naar samenwerking tussen ouders en instellingen en de invloed daarvan op kinderen. https://www.uu.nl/
- Hygiënerichtlijnen voor kinderopvanglocaties – RIVM, 2024, praktische richtlijnen rond infectiepreventie, uitbraken en dagelijkse hygiëne in de kinderopvang. https://www.rivm.nl/